کتاب درآمدی بر تاریخ روانشناسی هرگنهان

پرسش‌هایی که امروز در کلاس‌های روان‌شناسی مطرح می‌شوند، از کجا آمده‌اند؟ کتاب «درآمدی بر تاریخ روان‌شناسی هرگنهان» به نویسندگی تریسی بی. هنلی در پاسخ به این سوال نشان می‌دهد که ریشه‌ی بسیاری از مسائل امروزین این علم را باید در فلسفه، پزشکی و علوم طبیعی دوران‌های پیشین جست‌وجو کرد. این اثر که ادامه‌دهنده و بازنگری‌شده‌ی کتاب کلاسیک بی. آر. هرگنهان است، یکی از منابع درسی شناخته‌شده در حوزه‌ی تاریخ روان‌شناسی به شمار می‌رود و در ویرایش‌های متعدد در دسترس دانشجویان قرار گرفته است. هنلی در این کتاب کوشیده تا مسیر شکل‌گیری روان‌شناسی را به‌مثابه‌ی روندی پیوسته از تحول فکری روایت کند؛ روندی که در آن هر مرحله زمینه‌ساز مرحله‌ی بعدی بوده است.
ساختار کتاب بر پایه‌ی حرکت زمانی از دوران باستان تا روزگار معاصر بنا شده است؛ نویسنده از پرسش‌های فیلسوفان یونانی درباره‌ی ذهن، ادراک و حافظه آغاز می‌کند، سپس به دوران قرون وسطا و رنسانس می‌رسد و تأثیر تفکر دینی و بازگشت تدریجی به مشاهده و روش علمی را بررسی می‌کند.
در ادامه شکل‌گیری روان‌شناسی به‌عنوان یک رشته‌ی مستقل در قرن نوزدهم، همراه با نقش آزمایشگاه ویلهلم وونت و پیدایش روان‌فیزیک، محور اصلی بحث قرار می‌گیرد. از این نقطه به بعد کتاب مکاتب گوناگون روان‌شناسی را یکی پس از دیگری معرفی می‌کند؛ از ساخت‌گرایی و کارکردگرایی گرفته تا رفتارگرایی، روان‌شناسی گشتالت، روان‌کاوی، روان‌شناسی انسان‌گرا و در نهایت روان‌شناسی شناختی و زیستی. هر بخش با ذکر زمینه‌ی تاریخی و علمی مربوط به همان دوره همراه است، به‌گونه‌ای که خواننده می‌تواند دلیل ظهور هر مکتب را در چارچوب زمانه‌ی خودش درک کند.
هنلی در لابه‌لای فصل‌ها به زمینه‌های زیستی و اجتماعی افرادی مانند فروید، ویلیام جیمز، واتسون و اسکینر می‌پردازد و نشان می‌دهد که نظریه‌های آنان محصول شرایط خاص زمانه بوده، نه صرفا حاصل تأملات انتزاعی. برای نمونه رفتارگرایی در این روایت نه یک نظریه‌ی مجرد درباره‌ی رفتار، بلکه واکنشی مشخص به محدودیت‌های روش درون‌نگری در روان‌شناسی اولیه معرفی می‌شود. این رویکرد باعث می‌شود مطالعه‌ی کتاب برای دانشجویانی که با نام‌ها و تاریخ‌های فراوان دست‌وپنجه نرم می‌کنند، ملموس‌تر و قابل‌فهم‌تر باشد. ک
«درآمدی بر تاریخ روان‌شناسی هرگنهان» بیش از هر چیز برای دانشجویان رشته‌ی روان‌شناسی و علاقه‌مندان به تاریخ اندیشه‌ی بشری نوشته شده است؛ کسانی که می‌خواهند بدانند نظریه‌های امروزی روان‌شناسی چگونه و از دل چه بسترهای فکری بیرون آمده‌اند و نگاهی رو به گذشته دارد و تلاش می‌کند تصویری منسجم از سیر تحول خود این علم ارائه دهد.