کتاب اردک دیوانه

کتاب «اردک دیوانه روایت‌هایی از دوازده روز جنگ اسرائیل با ایران»، اثر حامد هادیان می باشد. این کتاب در ژانر مستندنگاری جنگ است. هادیان که پیش‌تر در خبرنگار دو دلاری مخاطب را به خط مقدم نبردهای اوکراین و خاورمیانه برده بود، این‌بار لنز دوربین و قلم خود را به سمت داخل چرخانده و روایتی از یک جنگ تمام‌عیار در قلب تهران را ارائه می‌دهد. این اثر بیانرگ زیست مردمی است که ناگهان سقف آسمان شهرشان با غرش موشک‌های اسرائیلی ناامن شده است.
مخاطب در کتاب با مسئله ی جنگ در خانه روبروست. اگر تا دیروز جنگ خبری در دوردست‌ها بود، در این کتاب، جنگ به کوچه پس‌کوچه‌های تهران، خیابان‌های شلوغ و خانه‌های امن شهروندان کشیده شده است. هادیان در قالب ۲۲ روایت مستند، به جای تمرکز بر استراتژی‌های ژنرال‌ها، بر جزئیات زندگی روزمره در سایه مرگ تمرکز می‌کند. او از جشن عروسی‌ای می‌گوید که معلوم نیست آغاز زندگی است یا پایان آن، و از مادری روایت می‌کند که در یک لحظه، تمام جهانش در آغوشش جان می‌سپارد.
نام‌گذاری کتاب به «اردک دیوانه» ارجاعی نمادین و تلخ به حافظه تاریخی نویسنده از دوران جنگ تحمیلی است. هادیان توضیح می‌دهد که این نام، یادآور بازی سایه‌بازی کودکان در پناهگاه‌های دهه شصت است؛ تلاشی معصومانه برای فرار از وحشت بمباران. نویسنده با این انتخاب، خطی نامرئی میان دو جنگ ترسیم می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه تروما و مقاومت، میراثی است که نسل به نسل منتقل می‌شود. یکی از فرازهای کلیدی کتاب، روایت لحظات نفس‌گیر در استودیوهای خبری و کنش‌های افرادی چون سحر امامی، گوینده خبر است. نویسنده نشان می‌دهد که در لحظه‌ی بحران، چگونه نقش‌های حرفه‌ای فرو می‌ریزند و هویت ملی و انسانی برجسته می‌شود. فریاد «الله اکبر» در آن لحظات پرالتهاب، نه یک شعار، بلکه واکنشی غریزی به تهدید موجودیت یک ملت تفسیر می‌شود. کتاب با پرهیز از کلیشه‌های رایج، به سراغ سوژه‌هایی می‌رود که معمولا در هیاهوی جنگ گم می‌شوند؛ از خانه‌های نیمه‌جان فرماندهان تا خیابان‌هایی که بوی خون و خاکستر گرفته‌اند.
«اردک دیوانه» اثری است که اهمیت جنگ روایت‌ها را یادآور می‌شود. هادیان با ثبت این مشاهدات میدانی، مانع از آن می‌شود که تاریخ این دوازده روز، تنها توسط رسانه‌های بیگانه یا تحلیل‌گران دور از صحنه نوشته شود. این کتاب برای کسانی که می‌خواهند بدانند وقتی آژیر قرمز در پایتخت به صدا درمی‌آید، بر جان و روان آدم‌های معمولی چه می‌گذرد، اثری تکان‌دهنده و خواندنی است.