کتاب فمینیسم و سیاست‌های کودکی: دوست یا دشمن؟

کتاب فمینیسم و سیاست های کودکی؛ دوست یا دشمن؟ نوشته‌ی ریچل روزن و کاترین تواملی مجموعه‌ای از ۱۸ مقاله است که به پیوند پرتنش و در عین‌ حال جدانشدنی میان زندگی زنان و کودکان می‌پردازد. مسئله‌ی اصلی کتاب این است که رابطه‌ی این دو گروه را نباید فقط در قالب هم‌بستگی طبیعی یا تقابل ساده فهمید. کتاب این پیوند را در بستری اجتماعی و تاریخی می‌بیند؛ جایی که دولت، خانواده، اقتصاد مراقبت، مهاجرت، طبقه، آموزش و سیاست‌های رفاهی مدام مرزهای زن‌بودن و کودک‌بودن را بازتعریف می‌کنند. از همین‌جا کتاب وارد گفت‌وگویی می‌شود که هم به نظریه‌های فمینیستی تکیه دارد و هم به مطالعات کودکی بدون آن‌که یکی را به نفع دیگری کنار بگذارد.

این کتاب در سه بخش اصلی تنظیم شده است؛ رویارویی‌های پرتنش؛ جنسیت و نسل، کار زندگی و پروژه‌های سیاسی و جنبش‌سازی. فصل‌هایی مانند یک کشمکش نسبی ضروری؟، وقتی حقوق کودکان بر حقوق مراقبت‌کنندگان آن‌ها غلبه می‌کند، کار مراقبتی به‌مثابه‌ی بنیان جنبش‌سازی، تجارت جهانی رحم اجاره‌ای، برای ازدواج خیلی جوان و شهودهای فمینیستی در جنبش کودکان کار پرو نشان می‌دهند که بحث کتاب فقط نظری نیست و به موقعیت‌های عینی و مناقشه‌برانگیز هم وارد می‌شود. در این فصل‌ها موضوع‌هایی مثل مادری، کار بی‌مزد، مراقبت، پناه‌جویی، کودکان کار، آموزش اوان کودکی و ساختار خانواده از زاویه‌ای بررسی شده‌اند که هم نابرابری جنسیتی را می‌بیند و هم نابرابری نسلی را.

این کتاب فقط به طرح اختلاف‌ها بسنده نمی‌کند، بلکه می‌کوشد فضایی برای گفت‌وگو میان دو حوزه‌ی مطالعات زنان و مطالعات کودکی بسازد. مقدمه‌ی مترجم هم بر همین نکته دست گذاشته است و نشان می‌دهد چرا این بحث در فضای فکری ایران اهمیت دارد؛ به‌ویژه درباره‌ی خانواده، اشتغال زنان، سیاست‌های جمعیتی، حضانت، کار کودک و دسترسی نابرابر به حمایت اجتماعی. کتاب از تصویرهای کلیشه‌ای زن و کودک فاصله می‌گیرد و آن‌ها را در شبکه‌ای از قدرت، مراقبت، حقوق و وابستگی کنار هم قرار می‌دهد.