کتاب نیمه تاریک

کتاب «نیمه تاریک» با عنوان فرعی «گزارش محرمانه چگونگی تبدیل جنگ با ترور به جنگ با آرمان‌های آمریکا» شناخته‌شده‌ترین اثر جین مایر، خبرنگار و از نویسندگان مجله‌ی نیویورکر، است که در سال 2008 منتشر شد. عنوان کتاب، «نیمه تاریک»، از جمله‌ای گرفته شده که دیک چینی، معاون رئیس‌جمهور وقت (جورج بوش)، چند روز پس از یازده سپتامبر بیان کرد. او گفت آمریکا برای مبارزه با تروریسم باید وارد چیزی شود که خودش آن را «نیمه تاریک» نامید. مایر کل کتاب را صرف مستندسازی دقیق همین جمله می‌کند: این‌که دولت و مشاوران حقوقی‌ معاون رئیس‌جمهور، چگونه اصول بنیادین حقوق بشر را کنار زدند و شکنجه در زندان‌ها را عملا به رویه‌ای پذیرفته‌شده بدل کردند. در واقع، موضوع کتاب بررسی شکنجه‌های غیرانسانی سازمان‌های آمریکایی علیه زندانیان است. روایت کتاب از دخالت‌های فراقانونی در پرونده قضایی جان واکر لیند آمریکایی‌ای که در افغانستان به طالبان پیوسته بود آغاز می‌شود، رویدادی که به گفته نویسنده، رئیس‌جمهور را متقاعد کرد باید از دادرسی‌های کیفری معمول عبور کند. از همین نقطه، کتاب چگونگی تصویب و اجرای روش‌های بازجویی را دنبال می‌کند که در گوانتانامو، ابوغریب عراق و در پایگاه‌های مخفی سیا هم به کار گرفته شدند. برای نمونه، یکی از بخش‌های مفصل کتاب به بازجویی از خالد شیخ محمد اختصاص دارد، که به بیان نویسنده صدها روش مختلف بازجویی روی او انجام شده بود. از نظر نویسنده، مسئولیت اصلی این سیاست‌ها نه صرفا خطای فردی سربازان یا مأموران میدانی، بلکه تصمیم آگاهانه برای شکنجه‌های مختلف و وحشتناک در بالاترین سطح دولت می‌داند. او به‌طور مشخص معاون رئیس‌جمهور، دیک چینی، و مشاور حقوقی نزدیک به او، دیوید ادینگتون، را محور اصلی این تصمیم‌ها معرفی می‌کند، افرادی که به باور نویسنده از فضای هرج‌ومرج و ترس از تروریسم پس از یازده سپتامبر، برای پیشبرد پروژه‌ای دیرینه در جهت گسترش بی‌سابقه اختیارات ریاست‌جمهوری بهره بردند. نویسنده همچنین گزارش محرمانه‌ای از کمیته بین‌المللی صلیب سرخ را افشا می‌کند که به دولت بوش هشدار داده بود رفتار سیا با زندانیان، به‌طور قطعی مصداق شکنجه است و می‌تواند مقامات مسئول را در معرض اتهامات جنایت جنگی قرار دهد. در مجموع، اثر حاضر یک کتاب مستند با لحنی روزنامه‌نگارانه است که به نقد تند سیاست‌های آمریکا در رفتار به زندانیان می‌پردازد.