کتاب سخنرانی های ملانی کلاین در باب فن درمان

«سخنرانی‌های ملانی کلاین در باب فن درمان» کتابی است که ریشه‌اش را باید در یک بایگانی جست‌وجو کرد. ملانی کلاین از پیشگامان تحلیل کودک، در سال ۱۹۳۶ شش سخنرانی برای دانشجویان جامعه‌ی روان‌کاوی بریتانیا ایراد کرد و در سال‌های بعد نیز بارها آن‌ها را تکرار کرد. متن این سخنرانی‌ها در بایگانی کلاین در کتابخانه‌ی پزشکی ولکام ماند. الیزابت اسپیلیوس پیش‌تر درباره‌ی آن‌ها توضیح داده بود، اما تا سال ۲۰۱۷ چاپ نشدند. در آن سال انتشارات راتلج متن کامل شش سخنرانی را با ویرایش و مرور انتقادی جان اشتاینر، روان‌کاو شناخته‌شده‌ی کلاینی منتشر کرد. حاصل کار نه شرح یک نظریه، که درس‌گفتارهایی است درباره‌ی فن؛ یعنی دقیقا همان چیزی که کلاین برای آموزش روان‌کاوان آینده آماده کرده بود.
سخنرانی‌ها با «اصول راهنما» آغاز می‌شوند، با «جنبه‌های موقعیت انتقال» و «انتقال و تفسیر» ادامه می‌یابند و در «تحلیل گلایه‌ها» به پایان می‌رسند. کلاین ابتدا روشن می‌کند که توجه تحلیل‌گر باید روی یک هدف جمع شود: کاوش در ذهن همان یک نفری که برای مدتی کانون توجه او شده است. از این نقطه انتقال به ابزار اصلی کار بدل می‌شود. او پیشنهاد می‌کند تحلیل از وضعیت حاضر، یعنی از آنچه میان بیمار و تحلیل‌گر در جریان است، شروع شود و از آنجا به گذشته برگردد، چون بیمار هر چه درباره‌ی زندگی و تاریخچه‌اش بگوید، موقعیت انتقال هرگز دور نیست.
او می‌گوید مدت‌ها انتقال را فقط در اشاره‌های مستقیم به تحلیل‌گر می‌دیدند و بعدها معلوم شد اضطراب‌های ناخودآگاه در مواد غیرمستقیم بیمار هم ردپا می‌گذارند. کسانی هم که بیمار در ذهنش به تحلیل‌گر پیوند می‌دهد، چه در زندگی خصوصی و چه در کار تحلیلی، وارد این موقعیت می‌شوند و بدگمانی، رقابت و حسادت را با خود می‌آورند. درهم‌تنیدگی واقعیت و فانتزی نیز از مضمون‌های تکرارشونده‌ی این بخش است.
بخش آغازین کتاب به مرور انتقادی اشتاینر اختصاص دارد. او می‌پرسد ویژگی‌های فن کلاینی چیست، فن کلاین در طول سال‌ها چگونه تغییر کرد، او چه نگرشی را برای روان‌کاو درست می‌دانست و فن روان‌کاوی از زمان مرگ او چه مسیری پیموده است. یکی از موضوع‌هایی که خوانندگان و منتقدان کتاب بر آن مکث کرده‌اند، نگاه کلاین به نفوذ فرافکنی‌های بیمار است. اشتاینر خودش می‌گوید در آغاز برایش شگفت‌آور بوده که تحلیل‌گر بتواند به این نفوذ «نه» بگوید، و می‌کوشد این دیدگاه را با فهم امروزی از مهار (containment) و عمل‌کردن (enactment) سازگار کند.
در جای‌جای کتاب از عشق و نفرت و حسادت و همه‌توانی گرفته تا راه‌های تعدیل یک فرامن ویرانگر و زودرس نیز به میان می‌آید.
«سخنرانی‌های ملانی کلاین در باب فن درمان» برای کسانی نوشته شده که با کار بالینی روان‌کاوانه سروکار دارند. برای خواننده‌ای که پیش‌تر با مفاهیمی مانند انتقال، فانتزی ناخودآگاه و تفسیر آشنا شده، این کتاب نشان می‌دهد این مفاهیم در اتاق درمان چگونه به کار می‌روند، آن هم با صدای خود کلاین.