کتاب دره ی مردگان راه رونده

«دره‌ی مردگان راه رونده» نوشته‌ی مریم عزیزی جلد ششم و آخر مجموعه‌ی «دشت پارسوا» در ژانر فانتزی، با رگه‌هایی از ادبیات وحشت و علمی‌تخیلی است.
داستان‌های این مجموعه در دشت پریان می‌گذرد که بیشتر آن‌ها از فنون مختلف جادوگری بهره‌مند هستند. داستان با ورور غیرقانونی ماندانا توسی آدمیزادی نوزده ساله به جامعه‌ی جادوگری دشت پارسوا آغاز می‌شود. مجازات او شرکت در رقابت دشواری با نام افسونگر برتر است. تقابلی دائمی بین ماندانا و جوانی به نام کیانیک پارت‌نژاد شکل می‌گیرد که فرزند شاه کیفرود از بانفوذترین مقامات دشت پارسوا است. این تقابل در جریان رقابت افسونگر برتر به اوج می‌رسد. جلد دوم با برنامه‌ی ساحر اعظم برای شروع تغییرات اساسی در جامعه‌ی جهانی جادوگری آغاز و با شکست او در ساحل دریاچه‌ی چشم شیطان به پایان می‌رسد. در جلد سوم شاهزاده کیانیک پارت‌نژاد از سفری پنج ساله برمی‌گردد. شاهزاده پارت‌نژاد به تدریج نشانه‌هایی از تزلزل شخصیت و تمایل به شر را نشان می‌دهد، مسئله‌ای که سوء‌ظن ریاست دستگاه قضای دشت، نیازان فرختین را نسبت به او تقویت می‌کند. در این میان تنها ماندانا است که با احتیاط همچنان باورش به او را محکم نگاه می‌دارد. در کتاب چهارم ماندانا در مقابل همگان جادوی باستانی زیونیتن را روی شاهزاده پارتنژاد اجرا می‌کند. جادویی بر پایه‌ی نوعی احیا که برای احیاشونده و احیاگر تاثیراتی مشترک به جا می‌گذارد. اجرای این جادو، سر آغاز رابطه‌ی یک‌طرفه‌ی عاطفی میان هامین وانیتن و ماندانا توسی می‌شود. در ادامه ماندانا توسی، کیانیک پارت‌نژاد، نریمان سپهر و بنفشه زرینچهر از سوی پادشاه مصر به رقابت جادوگران تمدن‌های کهن دعوت می‌شوند. حین رقابت‌ها در عین شکل گرفتن دوستی‌های تازه، توانایی‌های جادویی جدیدی در ماندانا شکوفا می‌شود. در کتاب پنجم چالش اصلی او اتفاقات رقابت جادوگران تمدن‌های کهن و سنگینی مراحل آن است که نتیجه‌اش در هم ریختن قدرت‌های جادویی اوست. ماندانا در عین عشقی که به کیانیک دارد، برای حفظ جان او تن به عشقی مصلحتی می‌دهد، اما این عشق مصلحتی سرانجامی تلخ دارد که پیکان شک را به شکل مستقیم سمت شاهزاده کیانیک پارت‌نژاد برمی‌گرداند.
جلد آخر این مجموعه «دره‌ی مردگان راه‌رونده» روزهای تاریک دشت در سایه‌ی قدرت گرفتن تدریجی است. باور به وجود ساحر اعظم برای ماندانا و نریمان روزگار ناامیدی است درحالی‌که شاهزاده پارت‌نژاد قاتل و خیانتکار و فراری است. تلاش ماندانا برای کشف حقایق مربوط به گذشته و روی آوردنش به محلول بازسازی خاطرات رازیان و شاه کیفرود پارت‌نژاد، افشای حقایق، قیام ملی برای برانداختن ساختار شر و شکست‌های پیاپی، بازگشت رازیان و تلاش نهایی برای از بین بردن شر اتفاقات دیگر جلد آخر این مجموعه است. پایان ماجرا نیز پیروزی نور بر تاریکی است و ترجیح زندگی کوتاه‌تر اما پربارتر بر جاودانگی به خاطر غلبه بر شری که قیام همگانی هم قادر به بر انداختنش نیست.
«دره‌ی مردگان راه‌رونده» پایان ماجراهای دنیایی جادویی و اتفاقات عجیب آن است، مخاطبانی که تا پایان با ماندانا و شخصیت‌ها دیگر این کتاب همراه بمانند، تجربه‌ای لذت‌بخش را از سر می‌گذرانند.