«یکصدوبیستوپنج»، یادنامهای دربارهی حسین تهرانی، به گردآوری رامتین نظریجو است که با هدف ارائه تصویری جامع از زندگی، فعالیتهای هنری و میراث موسیقایی حسین تهرانی، از چهرههای تأثیرگذار تمبک و موسیقی کلاسیک ایرانی، تدوین شده است. گردآورنده کوشیده است با بهرهگیری از مطالب متنوع، آرشیوی و گاه کمیاب، چشماندازی روشنتر از زندگی، فعالیتهای هنری و نقش حسین تهرانی در تاریخ موسیقی ایران ارائه کند. حسین تهرانی (۱۲۹۱-۱۳۵۲)، استاد بیهمتای تنبک و موسیقی کلاسیک ایرانی، یکی از تأثیرگذارترین چهرههای موسیقی ایران در قرن چهاردهم است. او در تکنیک تنبکنوازی تحول ایجاد کرد و نقش عمدهای در شناخت تنبک به عنوان یک ساز مستقل داشت و به تنبکنوازی شأن هنری بخشید. تهرانی از کودکی به تمبک علاقه داشت و علیرغم مخالفت پدرش، سعی در فراگیری این ساز داشت. بعدها که توانست موافقت پدرش را جلب کند، نزد تنبکنوازان چیرهدستی همچون حسینخان اسماعیلزاده و ابوالحسن صبا آموزش دید. وی همچنین از روحالله خالقی تخوانی را فراگرفت و بعدا در نتنویسی برای تنبک نقش مهمی ایفا کرد. تهرانی به خاطر ابتکاراتش در آموزش و اجرای ساز تنبک شناخته شده است. وی سالها به آموزش تنبک پرداخت و در موسسههای موسیقی مطرح زمان خودش مربی تنبک بود. او از ابتدای تأسیس رادیو تهران در آن فعالیت کرد و اجراهای بسیاری با موسیقیدانان همعصر خود داشت. روحالله خالقی در مورد شخصیت تهرانی میگوید که او بسیار حساس، شکننده و آسیبپذیر بود. به گفتهی خالقی، تلخیهای جامعه روی تهرانی اثر عمیقی داشت و در پاسخ، وی زبان طنز و هزل در محفلهای دوستانه به کار میبرد. خالقی همچنین با اشاره به این که تنبکنوازی در زمانی که تهرانی به این ساز پرداخت بار اجتماعی منفی داشت و ننگ دانسته میشد (چنانکه در مطربی و میمونرقصانی از این ساز استفاده میکردند)، اشاره میکند که تهرانی سعی میکرد که شاگردانش از آلودگیهای اجتماعی و لغزشها به دور باشند و به آنها تأکید میکرد که «اول انسان پاک و سالم باشید، بعد هنرمند.» در این کتاب سعی شده تا با گردآوری مطالبی متنوع و بعضا کمیاب و آرشیوی، چشماندازی هرچه روشنتر از زندگی و فعالیتهای هنری این هنرمند ارزنده ارائه شود. کتاب شامل سه بخش اصلی است: مصاحبههای باقیمانده از حسین تهرانی، مطالبی که دربارهی وی در مطبوعات و منابع منتشر شده، و فهرستی جامع از آثار شنیداری این هنرمند. کتاب «یکصدوبیستوپنج» میتواند برای پژوهشگران، نوازندگان، دانشجویان موسیقی و علاقهمندان به تاریخ موسیقی ایرانی، منبعی ارزشمند برای آشنایی با زندگی و آثار حسین تهرانی و بررسی جایگاه او در تحول هنر تمبکنوازی باشد.
درباره رامتین نظری جو
رامتین نظریجو متولد سال 1373، موسیقی دان ایرانی می باشد.