کتاب دختر آتش ساز

در کارگاهی که بوی گوگرد و باروت در آن پیچیده، دختری در میان ساخته‌ها و شلوغی کار پدرش بزرگ شده و یک آرزوی بیشتر ندارد: اینکه روزی خودش هم آتش‌ساز شود. «دختر آتش‌ساز» نوشته‌ی فیلیپ پولمن، رمان کوتاهی برای کودکان است که چاپ نخستش به سال ۱۹۹۵ برمی‌گردد. قهرمان کتاب لی‌لاست؛ دختری که مادرش را در کودکی از دست داده و پدرش، لالچند، آتش‌ساز است. داستان در سرزمینی خیالی می‌گذرد، جایی که شرق جنگل و جنوب کوه‌ها قرار دارد.
مشکل از وقتی شروع می‌شود که لی‌لا می‌خواهد کارش را جدی بگیرد. لالچند بیشتر به فکر پیداکردن شوهر برای دخترش است و آخرین راز این حرفه را هم برای خودش نگه می‌دارد. لی‌لا برای فهمیدن آن راز سراغ دوستش چولاک می‌رود؛ پسری هم‌سن‌وسال او که مراقب فیل سفید و سخنگوی پادشاه، یعنی هملت است. معلوم می‌شود هرکس بخواهد آتش‌ساز واقعی شود، باید به کوه مراپی برود و از رازوانی، دیو آتش، گوگرد سلطنتی بگیرد. لی‌لا از خانه می‌گریزد و راهی این سفر می‌شود، اما نیمه‌ی دیگر راز را نمی‌داند و بدون آن، ماجرا برایش خطرناک است. چولاک این موضوع را بعد از رفتن او می‌فهمد و همراه هملت به دنبالش راه می‌افتد. در میانه‌ی راه، چند دزد دریایی دست‌وپاچلفتی هم لی‌لا را می‌ربایند.
پولمن این ماجرا را در قالب داستانی سفرمحور و پرحادثه روایت می‌کند که رگه‌هایی از افسانه در آن دیده می‌شود: فیلی که حرف می‌زند، دیوی از آتش و کوهی که باید به دهانه‌اش رسید. به نوشته‌ی ناشر، علاقه‌ی خود نویسنده به آتش‌بازی و نام‌هایی که برای انواع آن‌ها هست، الهام‌بخش داستان بوده است. لی‌لا هم از همان کودکی خودش آتش‌بازی ابداع می‌کند، مثل سکه‌های درخشان و همین باعث می‌شود کارگاه برای او فقط جای زندگی نباشد، جای تجربه و ساختن هم باشد.
«دختر آتش‌ساز» به همین سفر محدود نمی‌ماند. در رشته‌ی دیگری از داستان، لالچند به‌خاطر ناپدیدشدن هملت زندانی می‌شود و نمایش آتش‌بازی جشنواره، که آتش‌سازان دیگر هم در آن رقابت می‌کنند، برای پدر و دختر اهمیتی حیاتی پیدا می‌کند.