کتاب مقدمه کیمبریج بر والت ویتمن

«مقدمهٔ کمبریج بر والت ویتمن» نوشتهٔ ام. جیمی کیلینگزورث راهنمایی فشرده برای ورود به جهان یکی از دشوارترین و در عین حال گشوده‌ترین شاعران آمریکاست. کتاب در سال ۲۰۰۷ در مجموعهٔ «مقدمه‌های کمبریج بر ادبیات» منتشر شد و مرکز ثقل آن «برگ‌های علف» است؛ اثری که ویتمن از نخستین انتشارش در ۱۸۵۵ تا واپسین سال‌های زندگی بارها گسترش داد و بازنویسی کرد. کیلینگزورث ویتمن را هم‌زمان شاعر تجربهٔ جسمانی، آزمایشگری در فرم شعر و متفکری دربارهٔ دموکراسی می‌خواند. در این نگاه، زندگی شاعر، تاریخ آمریکا و شکل شعر او سه موضوع جدا نیستند؛ هرکدام در دیگری دخالت می‌کند. کتاب با زندگی ویتمن آغاز می‌شود، اما زندگینامه را به مجموعه‌ای از تاریخ‌ها و حوادث فرو نمی‌کاهد. نقطهٔ تعیین‌کننده انتشار «برگ‌های علف» است؛ کتابی که ویتمن تقریبا نیمهٔ دوم زندگی‌اش را صرف تغییر دادن آن کرد. کیلینگزورث نشان می‌دهد چگونه تجربه‌های مختلف شاعر، از کار در مطبوعات و زندگی شهری تا حضور در بیمارستان‌های جنگ داخلی، وارد شعر شدند. ویتمن خود را با آمریکای زمانه‌اش پیوند می‌زد و آزمایش زبانی شعرش را با تجربهٔ سیاسی دموکراسی مرتبط می‌دید. به همین دلیل شناخت زندگی او برای کیلینگزورث زمانی معنا دارد که به توضیح شعر کمک کند، نه وقتی که جای شعر را بگیرد. بحث تاریخی کتاب نیز همین منطق را ادامه می‌دهد. شهرنشینی، صنعتی‌شدن، گسترش جغرافیایی ایالات متحده، کشمکش‌های نژادی و طبقاتی و سرانجام جنگ داخلی، «پس‌زمینه»ای بیرون از شعر نیستند. آنها وارد ساختمان زبان ویتمن شده‌اند. آرزوی او برای سخن گفتن با صدایی فراگیر و دموکراتیک در جامعه‌ای شکل می‌گیرد که خود گرفتار برده‌داری، نابرابری، جنگ و اختلافات عمیق اجتماعی است. یکی از مزیت‌های کتاب این است که تضاد میان آرمان دموکراتیک ویتمن و واقعیت تاریخی آمریکا را کاملا محو نمی‌کند؛ هرچند در مقام یک مقدمه، فرصت پیگیری همهٔ تناقض‌های سیاسی و نژادی شاعر را ندارد. مهم‌ترین بخش کتاب به شعرهای پیش از جنگ داخلی و به‌ویژه «آواز خویشتن» اختصاص دارد. کیلینگزورث این شعر را مدخلی به بسیاری از تجربه‌های بنیادین ویتمن می‌گیرد: شکستن وزن‌های تثبیت‌شده، طولانی‌کردن سطر، استفاده از فهرست‌ها و تکرار، ورود زبان روزمره و تبدیل بدن و میل جنسی به موضوع شعر. «من» در ویتمن نیز فردی بسته در مرزهای شخصی خود نیست. پیوسته می‌خواهد در بدن‌ها، مشاغل، مکان‌ها و تجربه‌های دیگران پخش شود. همین حرکت است که شعر او را به آرمان دموکراتیکش متصل می‌کند: شعر قرار است تا جای ممکن ظرفیت پذیرش صداهای مختلف را پیدا کند. کیلینگزورث تصریح می‌کند که خواننده‌ای که می‌خواهد مستقیما سراغ شعرهای منفرد برود، بهتر است ابتدا تحلیل «آواز خویشتن» را بخواند، زیرا بسیاری از خوانش‌های بعدی کتاب بر مفاهیمی استوارند که آنجا شکل می‌گیرند. جنگ داخلی مرزی مهم در روایت کتاب است. یک داوری قدیمی دربارهٔ ویتمن می‌گفت بخش اعظم شعرهای بزرگ او در دههٔ ۱۸۵۰ نوشته شد و دوران پس از جنگ دورهٔ افول بود. کیلینگزورث این حکم را تعدیل می‌کند. او می‌پذیرد که تا ۱۸۶۰ بسیاری از شیوه‌های اصلی ویتمن شکل گرفته بودند، اما نشان می‌دهد تجربهٔ جنگ و مواجههٔ مستقیم با سربازان زخمی زبان تازه‌ای برای سوگ، مرگ و بدن آسیب‌دیده در اختیار شاعر گذاشت. در این بخش سه حالت مهم در شعر ویتمن از یکدیگر متمایز می‌شوند: شعرهای گسترده و کیهانی، شعرهای مرثیه‌ای و قطعات تصویری فشرده‌تر. چنین دسته‌بندی‌ای کمک می‌کند از تصور سادهٔ ویتمن به‌عنوان شاعری که همیشه با صدایی بلند و خطابی سخن می‌گوید فاصله بگیریم. کیلینگزورث فصل مستقلی را نیز به نثر ویتمن اختصاص می‌دهد. این انتخاب مهم است، زیرا نوشته‌های روزنامه‌ای، داستان‌های اولیه، یادداشت‌های جنگ و آثار متأخر او امکان مشاهدهٔ تحول اندیشهٔ سیاسی و اجتماعی‌اش را فراهم می‌کنند. نویسنده میان اهمیت تاریخی این نثرها و ارزش ادبی آنها تفاوت می‌گذارد؛ برای نمونه، داستان‌های جوانی ویتمن را عمدتا برای شناخت مسیر شکل‌گیری شاعر مهم می‌داند، نه به‌عنوان آثاری هم‌سطح «برگ‌های علف». این تمایز از تبدیل کتاب به ستایش‌نامهٔ ویتمن جلوگیری می‌کند. آخرین حرکت کتاب بررسی تاریخ دریافت ویتمن است: از استقبال مشهور امرسون و جنجال‌های اولیه تا تبدیل‌شدن شاعر به یکی از چهره‌های مرکزی ادبیات آمریکا و نفوذ جهانی او. این تاریخ نشان می‌دهد «ویتمن»ی که امروز می‌شناسیم فقط محصول شعرهایش نیست؛ نسل‌های مختلف منتقدان، شاعران، فعالان سیاسی و خوانندگان نیز هر بار جنبه‌ای از او را برجسته کرده‌اند. شاعر دموکراسی، شاعر بدن، شاعر همجنس‌گرایی، عارف، ملی‌گرا و شاعر طبیعت همه از دل همین تاریخ خوانش بیرون آمده‌اند.
نقطهٔ قوت «مقدمهٔ کمبریج بر والت ویتمن» هم