کتاب بنیان های آموزش موسیقی به کودکان

کتاب «بنیان‌های آموزش موسیقی» نوشته‌ی ادگار ویلمز، می‌کوشد به این مسئله پاسخ دهد که آموزش موسیقی می‌بایست مبتنی بر چه دریافتی از انسان و ویژگی‌های او باشد. به همین دلیل کتاب بیش از آنکه به تکنیک نوازندگی یا روش تدریس نت‌خوانی بپردازد، به رابطه‌ی میان موسیقی، رشد روانی، احساسات، ادراک و شکل‌گیری شخصیت انسان توجه دارد. در بسیاری از نظام‌های آموزشی، موسیقی به صورت مهارتی جانبی تلقی می‌شود؛ دانشی که در آن کودک باید نت‌ها را بشناسد، ریتم را حفظ کند و در نهایت نواختن یک ساز را بیاموزد. نویسنده اما با این رویکرد موافق نیست. او معتقد است موسیقی پیش از آنکه مجموعه‌ای از قواعد فنی باشد، بخشی از تجربه‌ی زیسته‌ی انسان است. از نظر او، آموزش موسیقی باید از همان نیروهایی آغاز شود که در زندگی روزمره نیز نقش دارند: حس شنوایی، عاطفه، حرکت، تخیل و توانایی ارتباط با دیگران. به همین دلیل کتاب بارها بر این ایده تأکید می‌کند که شناخت موسیقی را نمی‌توان از شناخت خود انسان جدا کرد. کتاب پس از بررسی مباحثی درباره‌ی حافظه‌ی موسیقایی، هوش شنیداری، گوش موسیقایی، ملودی، استعداد هنرجویان، آموزش موسیقی و ساز و سلفژ، به تأثیرات روانی و درمانی آموزش موسیقی نیز می‌پردازد. به بیان نویسنده، آموزش موسیقی تنها به پرورش مهارت‌های فنی منجر نمی‌شود، بلکه می‌تواند در رشد حساسیت عاطفی، تخیل و هماهنگی درونی فرد نیز نقش داشته باشد. از نگاه او، موسیقی راهی برای پرورش شخصیت است، نه صرفا ابزاری برای تربیت نوازندگان حرفه‌ای. به همین دلیل، فصل‌های پایانی کتاب، فراتر از آموزش موسیقی، به مباحثی در حوزه‌ی روانشناسی اختصاص یافته است. البته باید توجه داشت که کتاب محصول فضایی فکری متعلق به میانه‌ی قرن بیستم است. همچنین کتاب بیشتر به جنبه‌های فلسفی و تربیتی می‌پردازد تا پژوهش‌های تجربی به معنای امروزی. با این حال، بسیاری از ایده‌های محوری او درباره‌ی نقش تجربه، احساس و رشد طبیعی کودک همچنان در مباحث آموزش موسیقی زنده‌اند. در مجموع، کتاب حاضر برای معلمان موسیقی، پژوهشگران روان‌شناسی تربیتی و والدینی که به درک نقش موسیقی در رشد کودکان علاقه دارند، اثری سودمند به‌شمار می‌آید.