کتاب یادنامه فریدون آدمیت
نویسنده:
علی دهباشی
معرفی کتاب یادنامه فریدون آدمیت
«یادنامه فریدون آدمیت» به کوشش علی دهباشی مجموعه مقالاتی از مهمترین نویسندگان، پژوهش‌گران و استادان رشته تاریخ یکصد ساله اخیر درباره‌ی وجوه گوناگون شخصیت و آثار دکتر فریدون آدمیت تاریخ‌نگار و پژوهش‌گر برجسته‌ی معاصر است. این یادنامه در بیش از 1000 صفحه منتشر شده است که با مقدمه‌ای از علی دهباشی و عبدالحسین آذرنگ آغاز می‌شود و با کتاب‌شناسی فریدون آدمیت ادامه پیدا می‌کند.
آثار آدمیت عمدتا درباره‌ی تاریخ مشروطیت و شخصیت‌های مرتبط با آن است. روش او در تاریخ‌نگاری به گفته‌ی خودش، تاریخ‌نگاری تحلیلی-انتقادی است. آدمیت از منظر خود در تحقیقاتش، سه هدف اصلی را دنبال می‌کند؛ نخست این که می‌کوشد مقام حقیقی اندیشه‌ورزان ایران را از زمان مشروطیت باز شناسد و تاثیر هر یک را در تحول فکری جدید و تکوین ایدئولوژی نهضت ملی مشروطیت مشخص نمایند. دوم؛ تفکر تاریخی و تکنیک تاریخ‌نگاری نو در ایران را ترقی دهد و سوم این‌که نوآموزان بدانند در این مرز و بوم همیشه مردمی هوشمند و آزادخو وجود داشته‌اند که صاحب اندیشه بلند بوده و به پستی تن در نداده، از حطام دنی دنیوی دست شستند و روح‌شان را به اربابان خودسر و ناپرهیز نفروختند. روش تحقیق آدمیت در نوشته‌ها و کتاب‌های تاریخی آن شیوه آزموده در پژوهش‌های تاریخی است که از دیدگاه متفکران تاریخ و صاحب‌نظران دانش سیاسی و اجتماعی، ممتاز شمرده شده و مورد اعتبار است که می‌توان از آن به عنوان تاریخ‌نگاری تحلیلی- انتقادی نام برد.
دهباشی در مقدمه‌ی کتاب می‌نویسد: «فریدون آدمیت فرزانه‌ای خردورز بود که به رغم همه‌ی ناملایمت‌ها و ناسپاسی‌ها و نامهربانی‌ها، که در شرح آن‌ها به قول بیهقی باید قلم را گریاند، بر سر پیمان خود با خود و با وجوان بیدارش استوار ایستاد و سر خم نکرد و خود می‌دانست که آن‌چه می‌ماند تخم خرد انسان دوستانه‌ای است که با آثارش پراکنده است. با نام فریدون آدمیت، نخستین واژه‌ای که در ذهن تداعی می‌شود واژه‌ی «فرزانگی» است. واژه‌ای که در این روزها نه چندان دست‌یافتنی است و نه چندان باب‌پسند، در هیأت انسان ظاهر می‌شود. همان انسانی که روزگاری آندره مالرو گفته بود؛ عظمت معدودی از انسان‌ها به‌طور اسرارآمیزی بر عظمت همه‌ی انسان‌ها گواهی می‌دهد.»
در بخش نخست این کتاب خاطراتی از فریدون آدمیت مرور شده است؛ خاطراتی از ایرج افشار، علی دهباشی، هما ناطق، عبدالله کوثری، احسان نراقی، سید عبدالله انوار، عبدالرضا هوشنگ مهدوی و جمعی دیگر از روزنامه‌نگاران، محققان و نویسندگان. در بخش دیگری از کتاب با عنوان «درباره‌ی فریدون آدمیت» مقالاتی درباره‌ی آدمیت به قلم کاظم کردوانی، محمد قائد، فرشاد قربانپور، علی اصغرحاج سید جوادی آمده است و در بخش تاریخ‌نگاری نیز مقالاتی درباره‌ی روند تاریخ‌نگاری در ایران به قلم فریدون آدمیت، هوشنگ ماهرویان، صادق زیباکلام و نیز مصاحبه‌هایی با حسین آبادیان، ناصر تکمیل همایون و محمد توکلی طرقی. دو بخش «تاریخ مشروطیت» و «امیر کبیر و ایران» که در واقع عنوان دو کتاب از فریدون آدمیت است، به معرفی دیدگاه‌های او در رابطه با این دو موضوع پرداخته شده است.
«یادنامه فریدون آدمیت» علاقمندان به تاریخ را با زندگی و آثار این تاریخ‌نگار برجسته آشنا می‌کند.
آثار آدمیت عمدتا درباره‌ی تاریخ مشروطیت و شخصیت‌های مرتبط با آن است. روش او در تاریخ‌نگاری به گفته‌ی خودش، تاریخ‌نگاری تحلیلی-انتقادی است. آدمیت از منظر خود در تحقیقاتش، سه هدف اصلی را دنبال می‌کند؛ نخست این که می‌کوشد مقام حقیقی اندیشه‌ورزان ایران را از زمان مشروطیت باز شناسد و تاثیر هر یک را در تحول فکری جدید و تکوین ایدئولوژی نهضت ملی مشروطیت مشخص نمایند. دوم؛ تفکر تاریخی و تکنیک تاریخ‌نگاری نو در ایران را ترقی دهد و سوم این‌که نوآموزان بدانند در این مرز و بوم همیشه مردمی هوشمند و آزادخو وجود داشته‌اند که صاحب اندیشه بلند بوده و به پستی تن در نداده، از حطام دنی دنیوی دست شستند و روح‌شان را به اربابان خودسر و ناپرهیز نفروختند. روش تحقیق آدمیت در نوشته‌ها و کتاب‌های تاریخی آن شیوه آزموده در پژوهش‌های تاریخی است که از دیدگاه متفکران تاریخ و صاحب‌نظران دانش سیاسی و اجتماعی، ممتاز شمرده شده و مورد اعتبار است که می‌توان از آن به عنوان تاریخ‌نگاری تحلیلی- انتقادی نام برد.
دهباشی در مقدمه‌ی کتاب می‌نویسد: «فریدون آدمیت فرزانه‌ای خردورز بود که به رغم همه‌ی ناملایمت‌ها و ناسپاسی‌ها و نامهربانی‌ها، که در شرح آن‌ها به قول بیهقی باید قلم را گریاند، بر سر پیمان خود با خود و با وجوان بیدارش استوار ایستاد و سر خم نکرد و خود می‌دانست که آن‌چه می‌ماند تخم خرد انسان دوستانه‌ای است که با آثارش پراکنده است. با نام فریدون آدمیت، نخستین واژه‌ای که در ذهن تداعی می‌شود واژه‌ی «فرزانگی» است. واژه‌ای که در این روزها نه چندان دست‌یافتنی است و نه چندان باب‌پسند، در هیأت انسان ظاهر می‌شود. همان انسانی که روزگاری آندره مالرو گفته بود؛ عظمت معدودی از انسان‌ها به‌طور اسرارآمیزی بر عظمت همه‌ی انسان‌ها گواهی می‌دهد.»
در بخش نخست این کتاب خاطراتی از فریدون آدمیت مرور شده است؛ خاطراتی از ایرج افشار، علی دهباشی، هما ناطق، عبدالله کوثری، احسان نراقی، سید عبدالله انوار، عبدالرضا هوشنگ مهدوی و جمعی دیگر از روزنامه‌نگاران، محققان و نویسندگان. در بخش دیگری از کتاب با عنوان «درباره‌ی فریدون آدمیت» مقالاتی درباره‌ی آدمیت به قلم کاظم کردوانی، محمد قائد، فرشاد قربانپور، علی اصغرحاج سید جوادی آمده است و در بخش تاریخ‌نگاری نیز مقالاتی درباره‌ی روند تاریخ‌نگاری در ایران به قلم فریدون آدمیت، هوشنگ ماهرویان، صادق زیباکلام و نیز مصاحبه‌هایی با حسین آبادیان، ناصر تکمیل همایون و محمد توکلی طرقی. دو بخش «تاریخ مشروطیت» و «امیر کبیر و ایران» که در واقع عنوان دو کتاب از فریدون آدمیت است، به معرفی دیدگاه‌های او در رابطه با این دو موضوع پرداخته شده است.
«یادنامه فریدون آدمیت» علاقمندان به تاریخ را با زندگی و آثار این تاریخ‌نگار برجسته آشنا می‌کند.
درباره علی دهباشی
علی‌اکبر جعفر دهباشی معروف به علی دهباشی، زادهٔ ۱۳۳۷ تهران روزنامه‌نگار، ادب پژوه، نویسنده و سردبیر مجلهٔ بخارا است. او تلاش گسترده‌ای در معرفی آثار و زندگی بزرگان فرهنگ و ادب و هنر ایران و جهان داشته‌است.
دسته بندی های کتاب یادنامه فریدون آدمیت
کتاب های مرتبط با یادنامه فریدون آدمیت
اولین نفری باشید که نظر خود را درباره "کتاب یادنامه فریدون آدمیت" ثبت می‌کند