کتاب یادنامه جلال‌آل‌احمد

«یادنامه جلال‌ آل‌احمد» به کوشش علی دهباشی جلد اول از مجموعه‌ای چهار جلدی است که به مقالاتی درباره‌ی زندگی و آثار آل‌احمد اختصاص دارد. در این کتاب مقالاتی از ‌‌محمدعلی همایون کاتوزیان، ‌‌ترانه مسکوب، ‌‌امیر پیشداد، ‌‌غلامرضا امامی و 38 نویسنده ‌دیگر درباره‌ی ‌زندگی و آثار آل‌احمد آمده است.
بیشتر مقالات این کتاب نشان‌دهنده‌ی حضور فعال و پویای این نویسنده در صحنه‌های سیاسی و ادبی است. دهباشی معتقد است که حضور جلال آل‌احمد در جریانات روشنفکری دهه‌های سی و چهل نمودار شرف و حیثیت جامعه روشنفکران بود. مردی که تمام حجم درد و عظمت رهبری روشنفکران زمان خودش را بر دوش کشید و در چهل و شش سالگی دیگر تاب نیاورد و خاموش گشت. چهل و شش سال زندگی کرد و در این میان نزدیک به سی سال نوشت و حدود پنجاه اثر از خود باقی گذاشت. جلال تأثیری گسترده بر جریان روشنفکری دوران خود داشت، او به‌جز نوشتن داستان به نگارش مقالات اجتماعی، پژوهش‌های مردم‌شناسی، سفرنامه و ترجمه‌های متعددی نیز پرداخت. شاید مهم‌ترین ویژگی ادبی آل‌احمد نثر او باشد؛ نثری فشرده و موجز و در عین حال، عصبی و پرخاشگر که نمونه‌های خوب آن را در سفرنامه‌های او یا داستان زندگی‌نامه‌‌ای «سنگی بر گوری» می‌توان دید.
کتاب با مقدمه‌ای از علی دهباشی شروع می‌شود. او در مقدمه‌ی کتاب می‌نویسد: «در این کار پژوهشی آنچه برای راقم سطور اهمیت داشت گردآوری مجموعه‌ی آرا و عقاید منتشر شده و نشده‌ی وی بود. حضور فعال و پویای آل احمد در صحنه‌های سیاسی و ادبی به قضاوت‌های گوناگون منجر شده است و هر کس در زمانی و از موضعی با لحنی خاص خویش از جلال یاد کرده است.» در ادامه سال‌شمار زندگی جلال آل‌احمد، کتاب‌شناسی آثار جلال آل احمد و مطلبی با عنوان «مثلا شرح احوالات» باز هم به قلم دهباشی آمده است. بعد از این مطالب، مقالات اصلی کتاب آغاز می‌شود. «غروب جلال؛ سیمین دانشور»، «جمال جلال؛ غلامرضا امامی»، «مرگ جلال آل‌احمد؛ دکتر علی شریعتی»، «جلال روشنفکر صادق و حقیقت‌طلب؛ آیت‌الله سید محمود طالقانی»، «از یادداشت‌های پراکنده؛ رضا سیدحسینی»، «درباره‌ی جلال آل احمد؛ بزرگ علوی»، «درباره‌ی نفرین زمین؛ جمشید ایرانیان»، «نگاهی به غربزدگی و مبانی نظری آن؛ داریوش آشوری» و... عناوین برخی از مقالات این کتاب هستند. در پایان کتاب نیز اشعاری در بزرگداشت این نویسنده و آلبوم عکسی منتشرنشده از جلال آمده است.
«یادنامه جلال ‌آل‌احمد» برای علاقمندان به این نویسنده و آثارش کتابی خواندنی است.