کتاب میراث روانی کودکی در زندگی زناشویی

زندگی زناشویی فاصله‌ای نیست میان دو فرد جداگانه، بلکه پیوندی است که ریشه‌هایش در خاک گسترده‌ی تجربه‌های دوران کودکی کاشته می‌شود. هر یک از ما میراث روانی خاصی را از خانواده و محیط پرورشی‌مان به همراه می‌آوریم؛ مجموعه‌ای از باورها، نیازها، ترس‌ها و طرحواره‌هایی که بی‌آنکه بدانیم چگونه و چرا شکل گرفته‌اند، در بطن رابطه‌های عاشقانه و مشترک ما فعال می‌شوند. این کتاب، با عنوان «میراث روانی کودکی در زندگی زناشویی»، در پی آن است که نشان دهد چگونه نقش طرحواره‌های اولیه‌ی ما آن ساختارهای ناسازگار یا پایدار در جریان تعامل‌های زناشویی جریان می‌یابند و گاه چرخه‌هایی از سوءتفاهم، سردی یا تنش را رقم می‌زنند.

 هدف ما در این اثر، فراتر از توصیف تکراری نظریه‌هاست. در هر فصل تلاش کرده‌ایم با نگاهی پژوهشی و در عینحال کاربست‌پذیر، مسیری پایدار برای شناخت ریشه‌های روانی تعارض‌ها، تجربه‌ی هیجانی روزمره و راه‌های بازسازی رابطه ارائه کنیم. افزون بر تحلیل مباحث نظری، مثال‌های بالینی، تمرین‌های خودآگاهی و ابزارهای سنجش را به عنوان راهنمای عملی در اختیار خواننده قرار داده‌ایم تا فرایند آگاهی از طرحواره‌ها و تنظیم هیجان به صورت یک فرایند تعاملی و قابل اجرا در زندگی واقعی دنبال شود.

خواننده در فصل نخست با منشأء شکل‌گیری هویت روانی و تأثیر والدین و سبک‌های دلبستگی آشنا می‌شود؛ از تجربه‌های ایمن و ناایمن دوران کودکی سخن می‌گوید و نشان می‌دهد که چگونه این تجربه‌ها نگاه به خود و دیگری را می‌سازند. فصل دوم از گذار طرحواره‌های ناسازگار به فضای زناشویی حکایت دارد؛ اینکه ما چگونه همسران‌مان را انتخاب می‌کنیم و آن الگوهای تکرارشونده چه نقشی در ایجاد تعارض ایفا می‌کنند. در فصل سوم به سبک‌های مقابله‌ای از اجتناب و تسلیم تا کمال‌گرایی و کنترل‌گری پرداخته‌ایم و در فصل چهارم راه‌های بازشناسی و ارزیابی طرحواره‌ها را معرفی کرده‌ایم؛ از ابزارهای خودگزارشی تا نقشه‌های هیجانی و تکنیک‌های همدلی شناختی و هیجانی.

فصل پنجم نقطه‌ی عطف عملی کتاب است، جایی که روش‌های طرحواره‌درمانی در محیط زناشویی، مداخلات شناختی و هیجانی، بازنویسی باورهای بنیادین و تمرین‌های شفقت و پذیرش تشریح می‌شود. فصل ششم به سبک‌های فرار و اجتناب اختصاص دارد و راه‌های مواجهه‌ی تدریجی و سازنده با آن‌ها را توضیح می‌دهد. در نهایت فصل هفتم چشم‌اندازی از برنامه‌ریزی برای دوام و رشد رابطه ارائه می‌نماید؛ از ایجاد آیین‌های مشترک و قراردادهای رفتاری تا طراحی پروژه‌های خلاقانه و بازنگری‌های دوره‌ای.