کتاب دختر آتش

دختر آتش روایتی از زندگی، امید و رویارویی با تغییرات اجتماعی در شهر بخارا در سال‌های آغازین قرن بیستم است، یعنی زمانی که ناآرامی‌های روسیه و جنگ جهانی اول بر حیات سیاسی و اجتماعی امیرنشین بخارا نیز تأثیر می‌گذاشت. جلال اکرامی با نگاهی واقع‌گرایانه و زبانی داستانی، شخصیت‌هایی را به‌ تصویر می‌کشد که در میان فشارهای اجتماعی و تحولات زمانه تلاش می‌کنند جایگاه و معنای زندگی خود را بیابند. تقابل سنت و مدرنیته، که از محبوب‌ترین و رایج‌ترین درون‌مایه‌های آثار نویسندگان آسیای میانه و قفقاز است، در این اثر نیز برجسته می‌نماید. بارزترین جلوه‌های سنت در رمان اکرامی که در هماهنگی کامل با شیوه‌های مقبول ادبی دوره‌ی شوروی نوشته شده آزار و ستمی است که امیران و توانگران و «بای»های بخارا بر طبقات فرودست و به‌ویژه زنان روا می‌دارند و طبیعی است که در چنین شرایطی جایی برای دفاع از سنت باقی نماند و جوانان بخارا چاره‌ای جز پای گذاشتن در راه جنبش تجددخواهان و انقلابیون روس نداشته باشند و اکرامی، برخلاف بسیاری از نویسندگان دیگر، هیچ دلبستگی و علاقه‌ای به سنت‌های پیشین نشان ندهد و بر نابودی‌شان افسوس نخورد.