چهاردهسالگی، سنی که بیشتر آدمها هنوز درگیر دغدغههای سادهی نوجوانیاند، برای کلیر بیدول اسمیت نقطهی شروع یک کابوس طولانی بود؛ کابوسی که موضوع اصلی کتاب «قوانین وراثت» او را شکل میدهد. در همان سن هر دو والدینش همزمان به سرطان مبتلا میشوند. مادرش وقتی کلیر هجدهساله است از دنیا میرود و پدرش هفت سال بعد، درست وقتی کلیر بیستوپنجساله شده. این کتاب خاطرهنگاری اوست از این دو مرگ، اما بیشتر از آن روایت سالهایی است که او بین این دو فقدان و بعد از آنها زندگی کرده؛ سالهایی که قرار بود سالهای رشد و بزرگشدن باشند، اما زیر سایهی یک ترس همیشگی گذشتند. وراثت در اینجا به معنای معمولش، یعنی دارایی یا میراث خانوادگی نیست؛ چیزی که به کلیر رسیده تجربهی از دست دادن است و تاثیری که همین تجربه روی شکلگیری شخصیتش گذاشته و این تجربه را نه بهشکل خطی، بلکه بر اساس پنج مرحلهی سوگ که الیزابت کوبلر-راس معرفی کرده - انکار، خشم، چانهزنی، افسردگی و پذیرش - تنظیم کرده است. یعنی زمان در کتاب مدام جابهجا میشود؛ یک بخش ممکن است به دوران نوجوانیاش برگردد و بخش بعدی مستقیم به سالهای بزرگسالی برود. خود او بعدها گفته بود که اول قصد داشته کتابی آموزشی دربارهی مسیر سوگ بنویسد، اما در نهایت ترجیح داده تجربهی شخصیاش را در همین قالب پنجمرحلهای روایت کند؛ انتخابی که باعث میشود سوگ در این کتاب بیشتر شبیه یک حالت ذهنی دائمی بهنظر برسد تا اتفاقی که یک روز شروع و یک روز تمام میشود. بخش قابلتوجه دیگر کتاب جایی است که کلیر لحظهی مرگ را روایت نمیکند، بلکه از سالهای قبل از آن حرف میزند؛ زمانی که والدینش هنوز زندهاند اما بیماری از قبل روی همهچیز سایه انداخته. او نوجوانیست که باید با ترسی کنار بیاید که خیلیها تا سالها بعد اصلا تجربهاش نمیکنند. بعد از مرگ هر دو والدینش هم، سوگ برایش یک اتفاق کوتاه نیست. او خودش را در رابطههای عاطفی، الکل، سفرهای پیدرپی و زندگی در شهرهایی مثل نیویورک و لسآنجلس غرق میکند؛ نه به این خاطر که بیمسئولیت است، بلکه چون اینها راههایی بودند که پیدا کرده بود تا وزن تنهایی را تحمل کند. کلیر بیدول اسمیت جایی توقف نمیکند که فقط درد را روایت کرده باشد و کتابش مسیر او را تا جاهایی دنبال میکند که یک رابطهی پایدار شکل میگیرد، ازدواج اتفاق میافتد و او خودش مادر میشود؛ یعنی همان لحظههایی که معمولا نشانهی «ادامه دادن» هستند، نه «فراموش کردن». جالب اینجاست که او بعدها به یک درمانگر متخصص در حوزهی سوگ تبدیل شد، اما در این کتاب هنوز از آن جایگاه حرف نمیزند؛ فقط دختریست که تجربهاش را تعریف میکند، بدون آنکه بخواهد به کسی درس بدهد.
درباره کلیر بیدول اسمیت
کلیر بیدول اسمیت (زاده 21 مه 1978) یک درمانگر آمریکایی و نویسنده است که در غم و اندوه تخصص دارد.