کتاب مدیر کارخانه

«مدیر کارخانه» روایتی از پنجاه سال تجربه و خاطرات مهندس جلال صفارزاده در صنعت سیمان ایران است. او در این کتاب به مرور دوران فعالیت حرفه‌ای خود از سال ۱۳۴۵ تا ۱۳۹۵ می‌پردازد و تصویری از تحولات و چالش‌های صنعت سیمان در طول پنج دهه ارائه می‌دهد.
«جلال صفار‌ زاده» شاعر، نویسنده، معلم، صنعتگر، کارآفرینی بزرگ بود. او پیش از آن‌که به دنیا بیاید پدرش را از دست می‌دهد و چهل روز پس از تولد، مادرش مهمان خاک می‌شود. پس از آن عمویش سرپرستی او را به عهده می‌گیرد و مهرش همچون فرزند واقعی در دل عمو و زن عمو می‌نشیند. تا سال‌ها از مرگ پدر و مادر خبر ندارد و عمو و زن عمو را پدر و مادر واقعی خود می‌داند. این روزهای خوش زیاد دوام نمی‌آورد؛ عموجان ورشکسته می‌شود و دارایی‌هایش را می‌فروشد تا به طلبکاران بدهد. خانه بزرگ و باغ و باغچه را رد می‌کنند و در خانه‌ای محقر ساکن می‌شوند. جلال به تدریس خصوصی رو می‌آورد. مدیر دبیرستان هم نوشتن دفاتر را به او می‌سپرد که گاهی برایش درآمد اندکی به دنبال دارد. تابستان‌ها هم کار می‌کند و سهم اندکی در تأمین هزینه‌های خانه بر عهده می‌گیرد. با همین کیفیت تا کلاس یازدهم دبیرستان ادامه می‌دهد و برای قبولی دانشگاه و شرکت در کنکور راهی تهران می‌شود و در رشته شیمی نفت در دانشکده پلی‌تکنیک قبول می‌شود. بعد از دانشگاه به توصیه یکی از استادانش برای کار به «سیمان درود» مراجعه می‌کند. در خانه‌ی سازمانی سیمان درود ساکن می‌شود و از عمو و زن‌عمویش که در خانه‌ی محقری در سیرجان زندگی می‌کنند، دعوت می‌کند به درود نقل مکان کنند. به عمو و زن عمویش احترام زیادی می‌گذارد و دیگر نمی‌گذارد به آنها بد بگذرد. جلال صفارزاده هشت سال در «درود» می‌ماند و تا معاونت بهره‌برداری کارخانه، ترقی می‌کند. در سال 1353 به کارخانه سیمان تبریز می‌رود. سه سال در تبریز می‌ماند و دوباره به اصفهان برمی‌گردد و مدت کوتاهی در «سیمان سپاهان» کار می‌کند اما مدتی بعد برای همیشه به زادگاهش کرمان باز می‌گردد و در «کارخانه‌ی سیمان کرمان» مشغول به کار می‌شود. در مدت اقامتش در کرمان، انقلاب 57 به پیروزی می‌رسد و او بیکار و خانه‌نشین می‌شود. اما کارگران دوستش دارند و اصرار می‌کنند که بازگردد. در سال 1358 او را قلمدوش به کارخانه برمی‌گردانند. جلال صفار زاده در سال 1359 دوباره با تحریک دو عضو هیأت مدیره، از کارخانه اخراج می‌شود، اما مقامات محلی دوباره او را به محل کار باز می‌گردانند. این‌بار مدت زمان حضورش در سیمان کرمان طولانی‌تر می‌شود و درست روزی که قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل پذیرفته می‌شود، کار او هم به پایان می رسد. پس از آن، به تهران دعوت می‌شود و مدیریت «سیمان تهران» را بر عهده می‌گیرد. بعد از آن ریاست انجمن سیمان را بر عهده می‌گیرد. در انجمن سیمان، از طریق تعامل با مجلس و دیگر سازمان‌ها، سیمان را از سبد حمایتی خارج می‌کنند و به این ترتیب راه برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در صنعت سیمان هموار می‌شود. جلال صفارزاده علاوه بر کتاب «مدیر کارخانه» که درآن اشتباهات مدیریتی را به نقد کشیده است. چند کتاب به یادگار گذاشته است؛ «فرزندخوانده» شرح زندگی اوست. «کودکان کار»، «ایران خانۀ ما»، «تاریخ صنایع ایران»، «تاریخ صنعت سیمان» و «تاریخچۀ دانشگاه‌های ایران» از کتاب‌های دیگر اوست.
«مدیر کارخانه» کتابی الهام‌بخش برای همه‌ی کارآفرینان است که با ناگفته‌هایی از پشت صحنه مدیریت کارخانه‌ها، فراز و نشیب‌های صنعت سیمان را روایت می‌کند.