کتاب کاکتوس

«کاکتوس» رمانی معاصر و شخصیت‌محور نوشته سارا هیوود است که نخستین بار در سال ۲۰۱۸ توسط انتشارات Park Row منتشر شد. این کتاب پس از انتخاب شدن به عنوان یکی از برگزیدگان باشگاه کتاب ریس به سرپرستی ریس ویترسپون، توجه گسترده مخاطبان و منتقدان را به خود جلب کرد. «کاکتوس» در نگاه نخست رمانی ساده و روزمره به نظر می‌رسد، اما در لایه‌های عمیق‌تر، روایتی ظریف از ترس، استقلال، روابط خانوادگی و امکان دگرگونی عاطفی را پیش می‌کشد. داستان حول زندگی سوزان گرین، زنی ۴۵ ساله، مجرد و به شدت منظم در لندن می‌چرخد. سوزان زندگی خود را بر پایه کنترل، برنامه‌ریزی دقیق و فاصله عاطفی بنا کرده است. او تحلیلگر داده است، تنها زندگی می‌کند، از روابط احساسی پرهیز دارد و حتی روابط محدودش نیز باید تابع قواعد روشن و قابل پیش‌بینی باشند. سوزان خود را شبیه کاکتوس می‌بیند: مقاوم، کم‌نیاز و سازگار با شرایط سخت، اما بسته و محافظت‌شده. این سبک زندگی برای او نه انتخابی آزادانه، بلکه راهی برای محافظت از خود در برابر آشوب‌های عاطفی و ناامنی‌های گذشته است. این تعادل ظاهری زمانی به هم می‌ریزد که دو رویداد تعیین‌کننده به طور همزمان رخ می‌دهد: مرگ مادر و بارداری ناخواسته در میانسالی. مرگ مادر، سوزان را ناگزیر می‌کند با روابط خانوادگی حل‌نشده، به‌ویژه رابطه پرتنش با برادرش ادوارد، روبه‌رو شود. وصیت‌نامه مادر که امتیازهای ویژه‌ای به ادوارد می‌دهد، خشم و اضطراب سوزان را برمی‌انگیزد و او را وارد نزاعی حقوقی و اخلاقی می‌کند؛ نزاعی که بیش از آنکه مالی باشد، ریشه در ترس او از بی‌ثباتی و آینده نامعلوم دارد. همزمان، بارداری ناخواسته تمام سازوکارهای کنترلی سوزان را به چالش می‌کشد و او را وادار می‌کند درباره بدن، آینده و معنای خانواده بازاندیشی کند. در مسیر این بحران‌ها، سوزان به تدریج وارد روابط انسانی تازه‌ای می‌شود. دوستی با همسایه‌اش کیت، مادری تنها و گرم، و ارتباطی پیچیده با راب، دوست برادرش، شکاف‌هایی در زره عاطفی او ایجاد می‌کند. این روابط نه به شکل ناگهانی و رمانتیک، بلکه به آرامی و همراه با مقاومت درونی شکل می‌گیرند و نشان می‌دهند که تغییر برای سوزان فرایندی تدریجی و پرهزینه است. رمان بدون اغراق یا احساسات‌گرایی، نشان می‌دهد که پذیرش آسیب‌پذیری الزاما به معنای ضعف نیست، بلکه می‌تواند شکلی تازه از قدرت باشد. از نظر مضمونی، «کاکتوس» به تقابل میان کنترل و رهاشدگی می‌پردازد. سوزان نمونه انسانی است که نظم را به عنوان سپر دفاعی در برابر درد انتخاب کرده، اما زندگی او را ناگزیر می‌کند با بی‌نظمی، فقدان و عشق مواجه شود. خانواده، هویت زنانه، استقلال، مادری و امکان تغییر در میانسالی، از دیگر مضامین محوری رمان هستند. استعاره کاکتوس در سراسر اثر حضوری پررنگ دارد: گیاهی که در شرایط سخت زنده می‌ماند، اما تنها زمانی شکوفا می‌شود که مراقبت و توجه را بپذیرد. در مجموع، «کاکتوس» رمانی گرم، هوشمندانه و انسانی است که با زبانی ساده اما دقیق، تجربه زیسته زنی تنها و مقاوم را به تصویری همدلانه و باورپذیر بدل می‌کند. این کتاب برای خوانندگانی که به رمان‌های معاصر شخصیت‌محور، با طنزی ملایم و دغدغه‌های روانی و خانوادگی علاقه دارند، اثری خواندنی و تاثیرگذار به شمار می‌آید.