کتاب «پدیدارشناسی برای بازیگران» اثر دانیل جانستون، تلاشی برای تلفیق اندیشههای فلسفی پدیدارشناسی با هنر بازیگری است. این اثر میکوشد به بازیگران نشان دهد چگونه میتوانند با اتکا به آگاهی بدنی، تجربه زیسته و حضور واقعی در لحظه، اجراهایی زنده، اصیل و معنادار خلق کنند. جانستون در این کتاب، بازیگری را نه صرفا بازنمایی نقش، بلکه تجربهای وجودی از بودن در جهان معرفی میکند. نویسنده در فصلهای مختلف، پدیدارشناسی را به موضوعاتی چون بدن، فضا، زمان، اشیاء، دیگران، تاریخ، آزادی و اصالت پیوند میدهد. نویسنده تلاش میکند نشان دهد که حضور بازیگر روی صحنه، صرفا اجرای نقش نیست، بلکه تجربهای زیسته و چندلایه است که نیازمند آگاهی بدنی، درک لحظه و ارتباط عمیق با فضا و مخاطب است. او میکوشد بازیگری را از سطح تقلید به سطح تجربهی وجودی ارتقا دهد. جانستون در هر فصل، علاوه بر توضیح مفاهیم فلسفی، تمرینهایی عملی ارائه میدهد که بازیگر را در تجربه حضوری، شنیدن، سکوت، تمرکز و مواجهه با دیگری هدایت میکند. این تمرینها گاه بسیار ساده و روزمرهاند اما عمق و اثربخشی آنها به درک بدن، فضا و «اکنون صحنه» کمک میکند. یکی از امتیازهای قابل توجه کتاب، سادگی زبان و اجتناب از پیچیدگیهای رایج در متون فلسفی است. جانستون با بهرهگیری از مثالهای شناختهشده همچون «آنتیگونه»، «هملت» یا «باغ آلبالو»، نشان میدهد که چگونه مفاهیم پدیدارشناسانه میتوانند در بافت نمایش معنا یابند و به بازیگر کمک کنند تا نقشی زنده و پویا خلق کند. این کتاب صرفا مخاطب تخصصی ندارد، بلکه برای هر هنرمندی که دغدغهی درک عمیقتر از کار خلاقه دارد، روشنگر است.این اثر اجرای تئاتر را به سطحی فلسفی ارتقاء میدهد؛ نه از طریق انتزاع نظری، بلکه از دل تمرینهای بدنی و تجربی. جانستون با نگاهی انسانمحور و هستیگرایانه، به ما یادآوری میکند که بازیگر نه صرفا بیانگر متن، بلکه شاهد و حامل تجربهی انسانی است. او همچنین با رویکردی فلسفی، بازیگری را به سفری تأملبرانگیز در دل تجربه انسانی تبدیل میکند که در آن بدن، ادراک و آگاهی به ابزارهایی برای رسیدن به حقیقت اجرا بدل میشوند.
درباره دانیل جانستون
دنیل جانستون، مدرس ارشد نمایش برای صحنه و پرده سینما در دانشگاه شفیلد هالام، انگلستان است.دنیل جانستون، پژوهشگر افتخاری دانشگاه سیدنی است.