سیمین دانشور، نویسنده، پژوهشگر و منتقد ادبی برجسته ایرانی، با نگارش رساله دکترای خود با عنوان علم الجمال و جمال در ادب فارسی، تحولی شگرف در مطالعات ادبی و زیباییشناسی ایران رقم زد. این کتاب که در واقع بازنگری و تدوین همان رساله است، به یکی از منابع اصلی و مرجع در حوزه زیباییشناسی و ادبیات فارسی تبدیل شده است. کتاب حاضر در دو بخش اصلی سازماندهی شده است بخش نخست: در این بخش، دانشور به بررسی نظریات فلاسفه و هنرمندان بزرگ جهان در باب زیبایی و هنر میپردازد. او با دقت و وسواس، دیدگاههای مختلف را تحلیل کرده و به مقایسه و تضاد انها میپردازد. بخش دوم: در این بخش، تمرکز بر روی فلسفه جمال از دیدگاه فلاسفه شرق و ایرانی و همچنین هنر ایران و وصف جمال در شعر فارسی است. دانشور با نگاهی دقیق به اشعار شاعران بزرگ ایرانی، به تحلیل زیباییشناسی انها پرداخته و به کشف رموز و اسرار زیبایی در شعر فارسی میپردازد. در کل، علم الجمال و جمال در ادب فارسی اثری ماندگار و ارزشمند است که به هر کتابخانه شخصی یا عمومی تعلق دارد. دانشور با رویکردی جامع و همه جانبه به موضوع زیبایی پرداخته است و به بررسی ابعاد مختلف ان از جمله زیبایی طبیعی، زیبایی هنری و زیبایی اخلاقی پرداخته است. این کتاب به عنوان یک منبع غنی برای پژوهشگران حوزه ادبیات، فلسفه و زیباییشناسی محسوب میشود.
در این مطلب به شکل خلاصه، با مسیر شکلگیری ادبیات مدرن ایران و چهره های تأثیرگذار در این حوزه بیشتر آشنا می شویم.