والدگری، برخلاف تصور رایج، با «رفتارهای کودک» شروع نمیشود؛ با نیازهای کودک شروع میشود.
کودک تا سالها توانایی توضیح دقیق احساسات و نیتهایش را ندارد. آنچه از او میبینیم شامل گریه، لجبازی، سکوت، دلتنگی، بیحوصلگی، ترس، خندههای ناگهانی، یا حتی بیتفاوتی است. در واقع «پیامی فشرده» از نیازهایش است. رفتار فقط پوسته است؛ مغز کودک از طریق رفتار پیام میدهد.
مشکل اینجاست که ما، بهعنوان والد، اغلب به همان پوسته واکنش نشان میدهیم.
کودک داد میزند، ما آرامش میخواهیم.
کودک میترسد، ما عجله داریم.
کودک گریه میکند، ما کار ناتمام داریم.
این فاصله بین «پیام کودک» و «واکنش والد» همانجایی است که رابطه آسیب میبیند، امنیت روانی لرزان میشود و حتی شخصیت در حال شکلگیری کودک جهت دیگری پیدا میکند.
این کتاب بر یک اصل ساده و در عین حال بنیادی تکیه دارد:
کودک، قبل از هر مهارتی، هر استعداد یا هر رفتاری، نیاز دارد.
و نیاز، اگر دیده و پاسخ داده شود، رفتار خودبهخود تغییر میکند.
فرزندپروری مبتنی بر نیازهای بنیادین یعنی شما:
قبل از رفتار، نیاز را میبینید.
قبل از واکنش، مکث میکنید.
قبل از نتیجهگیری، ارتباط برقرار میکنید.
و قبل از اصلاح رفتار، امنیت میسازید.
در این رویکرد، شما نه کنترلگر میشوید و نه رهاکننده؛
نه سختگیر افراطی و نه والد نازپرور.
بلکه تبدیل میشوید به والد پاسخگو؛ والدی که میفهمد پشت هر رفتار یک نیاز پنهان است، و پشت هر نیاز یک دنیای کوچک نادیده.
منیر کلانتر قریشی نویسنده ایرانی متولد سال 1358 میباشد.