کتاب آینده ی احساس

کتاب «آینده احساس (سرنوشت بشر در جهان شبکه‌های اجتماعی)» اثری تحلیلی و ژورنالیستی از کیتلین اوگولیک فیلیپس است این نویسنده و خبرنگار با نگاهی موشکافانه به بررسی تقابل میان پیشرفت‌های دیجیتال و توانمندی‌های عاطفی بشر می‌پردازد. پرسش بنیادین کتاب این است که در عصر حکمرانی شبکه‌های اجتماعی، هوش مصنوعی و ربات‌ها، چه سرنوشتی در انتظار «همدلی» به عنوان ستون فقرات روابط انسانی خواهد بود؟
فیلیپس با ترکیب تجربه‌های شخصی، گزارش‌های میدانی و مصاحبه با طیف گسترده‌ای از متخصصان اعم از روان‌شناسان، توسعه‌دهندگان فناوری و پزشکان، نشان می‌دهد که چگونه ابزارهای نوین ارتباطی با وجود تسهیل دسترسی‌ها، در عمل منجر به نازک‌تر شدن لایه‌های درک متقابل شده‌اند. او معتقد است فناوری به خودی خود عنصری ویرانگر نیست، اما الگوریتم‌هایی که برای جذب حداکثری توجه طراحی شده‌اند، ناگزیر به قطبی‌شدن جوامع و کاهش شفقت میان انسان‌ها دامن می‌زنند. این اثر تلاشی است برای بازتعریف معنای انسان بودن در جهانی که در آن مرز میان واقعیت و بازنمایی‌های دیجیتال به شدت کمرنگ شده است.
نویسنده به کالبدشکافی ساختار پلتفرم‌های آنلاین می‌پردازد که بر پایه تهییج احساسات تندی نظیر خشم و ترس بنا شده‌اند. فیلیپس توضیح می‌دهد که در فضای مجازی، به دلیل نبود نشانه‌های حسی فیزیکی مانند لحن صدا و زبان بدن، پدیده‌ی «شکاف همدلی» رخ می‌دهد. این وضعیت باعث می‌شود افراد به راحتی دیگران را قضاوت کرده یا آن‌ها را از دایره‌ی مخاطبان خود برانند، بدون آنکه تلاشی برای درک موقعیت غریبه‌ها انجام دهند. همچنین نشان می‌دهد که چگونه شبکه‌های اجتماعی با ایجاد «اتاق‌های پژواک»، ما را تنها با افرادی هم‌سو نگاه می‌دارند و بدین ترتیب توانایی هم‌دردی با «دیگران متفاوت» را در ما از بین می‌برند. این روند نه تنها سلامت روان جوانان را تحت تاثیر قرار داده، بلکه انسجام اجتماعی را نیز به مخاطره انداخته است. با این حال نویسنده با رویکردی منصفانه، نیمه‌ی روشن تکنولوژی را هم از یاد نمی‌برد؛ او به پتانسیل‌هایی نظیر واقعیت مجازی اشاره می‌کند که می‌تواند به عنوان ابزاری برای آموزش همدلی به کار رود و کاربران را به شکلی ملموس در جایگاه انسان‌های دردمند قرار دهد.
در کتاب «آینده احساس» بر ضرورت بازگشت به «سواد عاطفی» در عصر وسواس فناوری نیز تاکید شده و کیتلین فیلیپس بر این باور است که اگرچه ماشین‌ها و هوش مصنوعی در حال شبیه‌سازی رفتارهای انسانی هستند، اما مسئولیت حفظ اصالت احساسات بر عهده‌ی خود انسان است. او از طراحان فناوری می‌خواهد که همدلی را به جای یک گزینه‌ی جانبی، به هسته‌ی اصلی معماری نرم‌افزارها تبدیل کنندو به کاربران نیز توصیه می‌کند تا با استفاده‌ی آگاهانه از ابزارهای دیجیتال، اجازه ندهند سرعت سرسام‌آور تکنولوژی بر عمق پیوندهای عاطفی‌شان غلبه کند. این اثر گویی یک فراخوان بیدارباش است؛ دعوتی برای تقویت عضله‌ی همدلی که در صورت تمرین نکردن در محیط‌های مجازی، رو به تحلیل خواهد رفت.