کتاب نشانه شناسی فرهنگی

کتاب «نشانه‌شناسی فرهنگی» نوشته‌ی آنا ماریا لورسو به بررسی این می‌پردازد که فرهنگ چگونه از طریق نشانه‌ها عمل می‌کند. منظور از نشانه در این کتاب فقط زبان یا تصویر نیست، بلکه هر چیز معناداری است که در زندگی اجتماعی حضور دارد؛ از رسانه و تبلیغات تا آیین‌ها، مد و رفتار روزمره. لورسو با تکیه بر سنت نشانه‌شناسی مکتب تارتو و آثار یوری لوتمن، فرهنگ را همچون نظامی از متون در نظر می‌گیرد که در آن معناها در حال گردش، تغییر و بازتولید مداوم‌اند.
نویسنده مفهوم «نشانه‌شناسی فرهنگی» را از نشانه‌شناسی زبان‌شناختی جدا می‌کند و بر نقش زمینه، تاریخ و ایدئولوژی در شکل‌گیری معنا تأکید دارد. او توضیح می‌دهد که معنا در خود متن وجود ندارد، بلکه از رابطه‌ی میان متن و نظام فرهنگی‌ای که آن را احاطه کرده پدید می‌آید. لورسو در ادامه به بررسی ایده‌هایی چون «سمیوسفر» (فضای کلی معنا)، «متن فرهنگی» و «ترجمه بین‌فرهنگی» می‌پردازد تا نشان دهد فرهنگ‌ها چگونه معناهای خود را با یکدیگر مبادله و تفسیر می‌کنند.
لورسو از مدل‌های گریماس، اکو و استوارت هال برای تحلیل ساختارهای فرهنگی استفاده می‌کند و نشان می‌دهد چطور می‌توان از این مدل‌ها برای مطالعه‌ی رسانه، ایدئولوژی و بازنمایی‌های فرهنگی بهره گرفت. در این بخش او با مثال‌هایی از فیلم، تبلیغات و فضای دیجیتال، سازوکار نشانه‌ها در بازتولید هویت، قدرت و ارزش‌های فرهنگی را توضیح می‌دهد.
نویسنده به روش‌شناسی پژوهش فرهنگی می‌پردازد و می‌کوشد چارچوبی ارائه دهد که نشانه‌شناسی را از مطالعه‌ی متن صرف به تحلیل زندگی اجتماعی بکشاند. هدف او این است که نشان دهد نشانه‌شناسی فرهنگی می‌تواند فرآیندهای واقعی تولید معنا در جامعه را توضیح دهد؛ در این دیدگاه فرهنگ همچون زبانی پویا و چندلایه فهم می‌شود که در آن معنا همیشه در حال مذاکره و تغییر است.