کتاب پروشات: همسر داریوش دوم، ملکه قدرتمند هخامنشی

«پروشات: همسر داریوش دوم، ملکه قدرتمند هخامنشی» نوشته‌ی معصومه پاکروان از مجموعه‌ی «زنان فرمانروا» به زندگی پروشات ملکه‌ پرآوازه و قدرتمند دوران هخامنشیان، همسر داریوش دوم می‌پردازد.
این کتاب به سراغ یکی از چهره‌های تاثیرگذار تاریخ هخامنشی می‌رود: پروشات، همسر داریوش دوم. نویسنده نشان می‌دهد چطور یک ملکه می‌تواند پشت پرده‌ی تصمیم‌های بزرگ باشد و مسیر اتفاقات را تغییر دهد.
پروشات (پریزاد، پریساتیس، پریشاد یا پریزاتس) ملکه‌‌ی پرآوازه و قدرتمند دوران هخامنشیان، همسر داریوش دوم بود که در به قدرت رسیدن همسرش نقش مهمی داشت و پس از آن هم در مدت بیش از بیست سال سلطنت داریوش دوم از ۴۲۳ تا ۴۰۴ قبل از میلاد، نقش برجسته‌ای در حکومت ایفا کرد. او دختر اردشیر یکم (اردشیر درازدست) و مادر اردشیر دوم هخامنشی و مادرش بانویی بابلی به نام آندیا بود. قدرت و نفوذ او در دوران سلطنت پسرش اردشیر دوم نیز ادامه داشت. او زنی سیاست‌مدار، باهوش، جسور و گاه حتی بی‌رحم بود که در دوران پادشاهی شوهر و پسرش، نفوذ فراوانی در دربار داشت و به عنوان یکی از اصلی‌ترین مشاوران سیاسی هر دو شاهنشاه عمل می‌کرد. پروشات به سیاست‌پردازی، کاردانی، سخت‌دلی و خشونت با دشمنانش معروف است. او در طول دوره فرمانروایی شوهرش داریوش دوم و پسرش اردشیر دوم تا زمان مرگش برای چهل سال نفوذ زیادی داشت. پروشات دو پسر به نام‌های «آرساس» یا ارشک و کوروش و دو دختر به نام‌های آتوسا و آمستریس هم نام دو ملکه سابق ایرانی داشت. بین دو پسر او برسر جانشینی پدر رقابتی در گرفت که به کشته شدن کوروش انجامید و آرساس یا ارشک به عنوان اردشیر دوم برتخت سلطنت نشست. در دوران سلطنت اردشیر دوم، چون همسرش استاتیرا به رقابت با ملکه مادر برخاست، پروشات او را مسموم کرد و دخترش آتوسا را که خواهر خود اردشیر بود به همسری او برگزید و نفوذ خود را دربار پسرش تا آخر عمر او تثبیت کرد. پروشات زنی بسیار قدرتمند و دارای شبکه‌ای از جاسوسان و خبرچینان بود. کتزیاس که پزشک او بود، در کتاب‌های خود ذکر می‌کند که او چگونه افرادی را که برای تاج‌وتخت تهدیدی بودند شناسایی و اعدام می‌کرد. پروشات بسیار باهوش بود. کتزیاس یاد کرده که داریوش به مشاوره پروشات بسیار وابسته و متکی بود. گویند اردشیر عقل و هوش این زن را همواره می‌ستود و عقیده داشت که مادرش برای رتق و فتق امور دولتی خلق شده است.
«پروشات: همسر داریوش دوم، ملکه قدرتمند هخامنشی» برای علاقمندان به تاریخ ایران باستان، زندگی‌نامه‌های تاریخی و شخصیت‌های تاثیرگذار هخامنشی، انتخابی مناسب است.