کتاب مبانی مدیریت رفتار سازمانی

«مبانی مدیریت رفتار سازمانی» اثری به قلم علی رضائیان، از پیشگامان برجسته دانش مدیریت در ایران است که رفتار انسان را در کانون تحلیل پدیده‌های سازمانی قرار می‌دهد. رضائیان در این اثر ماندگارمشخص می‌نماید که سازمان‌ها موجودیت‌هایی صرفا فنی، بی‌روح یا محصور در نمودارهای تشکیلاتی نیستند، بلکه زیست‌بوم‌هایی زنده، پویا و انسانی‌اند که فهم عملکرد آن‌ها تنها در پرتو شناخت عمیق کنش‌ها، انگیزه‌ها و مناسبات رفتاری اعضا امکان‌پذیر است. این اثر که خاستگاه تکوین دانش رفتار سازمانی را از اوایل دهه ۱۹۶۰ میلادی پی می‌گیرد، مبانی تحلیلی خود را بر تلاقی دستاوردهای رشته‌های گوناگون علوم انسانی استوار ساخته است؛ روان‌شناسی با واکاوی ادراک، شخصیت، انگیزه‌ها، خستگی شغلی و تنیدگی، رفتار فردی را تبیین می‌کند؛ جامعه‌شناسی با بررسی ساختارهای پیچیده، بوروکراسی، پویایی‌های گروهی و قدرت، بستر اجتماعی کنش‌ها را آشکار می‌سازد؛ روان‌شناسی اجتماعی سازوکارهای تأثیر متقابل افراد، مدیریت تغییر و نگرش‌ها را بازمی‌شناسد؛ مردم‌شناسی نقش عمیق فرهنگ و تنوع ارزش‌های محیطی را پیش چشم می‌نهد؛ و علم سیاست با پذیرش این حقیقت که سازمان‌ها کانون توزیع نفوذ و تضاد منافع هستند، ابعاد ناشناخته قدرت و تعارض را قابل درک می‌سازد.
کتاب در پنج بخش به‌هم‌پیوسته و چهارده فصل سامان یافته است تا سیری تکاملی از خردترین لایه‌های روانی تا کلان‌ترین فرایندهای تحول را پیش روی خواننده بگذارد. اثر در گام نخست با تبیین ماهیت رشته، مفهوم کار را از منظری انسانی و انگیزشی معرفی می‌کند و سپس در بخش دوم، لایه‌های رفتار فردی را از رهگذر ادراک، یادگیری، فراگرد معرفت‌پذیری، الگوهای هدف‌گذاری، تحلیل مراوده‌ای و نگرش‌های شغلی مورد موشکافی قرار می‌دهد. در بخش سوم، ساختارها و پویایی‌های رفتار گروهی و تعاملات میان‌گروهی تشریح می‌شوند و مولف در بخش چهارم، حیاتی‌ترین فراگردهای اتصال‌دهنده سازمان یعنی ارتباطات موثر و رهبری را به بحث می‌گذارد تا نشان دهد هدایت انسان‌ها در گرو اعتمادسازی و درک همدلانه است. واپسین بخش اثر به پویایی‌های سازمانی، سنجش و ارتقای بهره‌وری توأمان فرد و تشکیلات و مدیریت تحول اختصاص یافته است تا سازمان‌ها توان انطباق با تغییرات پرشتاب محیطی را بازیابند.
ویژگی متمایز این کتاب، ساختار آموزشی آن است که با بهره‌گیری از چهار مرحله توصیف، تشخیص، تجویز و اقدام، در کنار واژه‌نامه‌های تخصصی، پرسش‌های مروری و سنجش‌های کاربردی، امکان پیوند میان نظریه‌های آکادمیک و واقعیت‌های محیط کار را برای مدیران، استادان و دانشجویان تحصیلات تکمیلی فراهم می‌سازد؛ کتابی که نشان می‌دهد توسعه پایدار و کارآمدی هر نظام سازمانی، در گرو احترام به کرامت انسانی و هم‌راستاسازی قابلیت‌های درونی افراد با اهداف جمعی نهفته است.