از پیدایش روم (کتاب سوم)

تیتوس لیویوس، مورخ و ادیب نامدار رومی، اثر سترگ خود، از پیدایش روم را در ۱۴۲ جلد تألیف کرد تا تاریخ تمدن روم،این ابرقدرت دنیای باستان، و دستاوردهای آن را ثبت و ضبط کند. از این مجموعة بزرگ امروزه تنها ۳۵ جلد باقی‌مانده است.

آنچه در این کتاب‌ ها آمده عبارتند از: قوانین و ساختارهای سیاسی روم، جنگ‌ها و انقلاب ‌های اجتماعی آن، و اخلاق و فضایل مدنی شهروندانش.تنوع و آموزندگی مطالب کتاب تا بدان پایه است که فیلسوف بزرگ سیاسی، ماکیاولی، کتاب گفتارهایی در باب ده

کتاب نخست تیتوس لیویوس را به عنوان شرح و تفسیری بر آن‌ ها نوشت تا از یک سو خوانندگانش را به پیروی از اخلاق نیکو و فضایل مدنی رومیان برانگیزد،

و از سوی دیگر رهبران جمهوری‌ ها را به الگوگیری از نظام سیاسی جمهوری روم فراخواند.

گذشته از اعتبار تاریخی‌ـ‌سیاسی، این اثر از نمونه‌ های فصاحت و شیوایی نثر لاتین کلاسیک است و ادیبانی چون دانته و پترارک سبک و قلم مولفش را ستوده‌ اند.

مترجم کوشیده است از یک سو نثر شیوای کتاب را در ترجمة خود بازآفریند،و از سوی دیگر، با ترجمة کتاب از متن لاتین و کمک‌ گرفتن از چهار ترجمة انگلیسی و یک ترجمة ایتالیایی، برگردانی دقیق و صحیح از آن به دست دهد.

مهم ‌ترین واقعه در جلد یکم سرنگونی نظام پادشاهی و تأسیس جمهوری،و در جلد دوم انتصاب تریبون ‌های عوام بود.

در جلد سوم، مهم‌ ترین حادثه انتصاب ده تن به عنوان «دکم ویر» و تدوین نخستین قوانین مکتوب روم، معروف به «قوانین دوازده لوحه» است.